Lastik terimleri İngilizce Türkçe sözlük

Lastik yanağı, parçalar, tamir, dükkân ve ölçü terimleri İngilizce ve Türkçe. Bead, sidewall, retread, tread depth karşılıkları ve yanlış eşdeğerler.

Bu sözlük kimin için?

Lastik yanağındaki yazıların neredeyse tamamı İngilizcedir; ithalatçı faturası, katalog ve garanti belgesi de çoğu zaman öyle gelir. Aşağıdaki tablolar lastikçinin her gün karşılaştığı İngilizce terimleri, dükkânda gerçekten kullanılan Türkçe karşılıklarıyla veriyor.

Bazı terimlerin iki Türkçesi var: biri mevzuatta ve kataloglarda geçen resmi kelime, diğeri tezgâhta konuşulan. İkisini de yazdık. Müşteriyle konuşurken tezgâh dilini, fatura ve tutanakta resmi dili kullanın.

Yanak işaretleri (sidewall markings)

Lastiğin parçaları (parts)

Tamir ve servis (repair and service)

Dükkân ve ticaret (shop and business)

Ölçüler (measurements)

Faturada, katalogda ve tutanakta

Fatura ve katalog satırları

İthalatçı ya da distribütör faturası, yanaktaki bilgiyi çoğu zaman tek satıra sıkıştırır ve kısaltmaları açmaz. Örneğin 205/55R16 91V XL TL satırı şöyle okunur: 205 mm kesit genişliği, yüzde 55 yanak oranı, radyal, 16 inç jant, yük endeksi 91, hız endeksi V, takviyeli, dubleks. Satırın sonunda bazen DOT 2025 ya da DOT 4725 gibi bir ek görürsünüz; bu, sevk edilen partinin üretim haftası ve yılıdır ve stok lastik satın alırken pazarlığın döndüğü yer de çoğu zaman burasıdır.

Kataloglarda ve toptancı listelerinde üç kısaltma çok sık geçer. PCR (passenger car radial) binek lastiği, LTR ya da LT (light truck radial) hafif ticari lastik, TBR (truck and bus radial) kamyon ve otobüs lastiğidir. Toptancı "TBR fiyat listesi" dediğinde ağır vasıta lastiklerinden söz ediyordur.

OE ya da OEM (original equipment) fabrika çıkışı lastik demektir, yani aracın fabrikadan çıkarken taktığı model. Bazı otomobil üreticileri kendi onayladıkları lastikleri yanakta ayrıca işaretletir; Mercedes için MO, BMW için küçük bir yıldız işareti, Audi için AO gibi. Bu işaretler yasal bir zorunluluk değildir, ama o markanın müşterisi bunu soruyorsa aynısını bulun.

Garanti belgelerinde workmanship and materials üretim ve malzeme hatası, road hazard yol hasarı (çivi, çukur, kesik) demektir. Çoğu üretici garantisi ikincisini kapsamaz. Müşteri "garantisi var" dediğinde hangisinden söz ettiğini sorun.

Mevzuatın kelimeleri

Kış lastiği tebliği ve muayene kusurlar tablosu, tezgâhta pek kullanmadığımız ama tutanakta karşınıza çıkacak bir dil kullanır. Tebliğde tahrikli dingil geçer; İngilizcede drive axle, yani motor gücünün gittiği aks. Kamyon, çekici, tanker ve otobüste kış lastiği zorunluluğu bu akstaki lastikler için. Patinaj zinciri kar zinciridir, İngilizcede snow chains. Çivili lastik studded tyre. Kaplama retread, sırt deseni tread pattern, lastik omzu shoulder.

Muayene tablosu ise profil derinliği der; bu, diş derinliğinin resmi adıdır ve İngilizcede tread depth olarak geçer. Aks ve dingil aynı şeyi anlatır, axle. İz genişliği track width. Bir yabancı müşteriye ya da filo yöneticisine muayene raporunu açıklıyorsanız bu eşleşmeler işinizi kolaylaştırır.

Muayene raporunu İngilizce anlatmak

Yabancı plakalı bir aracın sürücüsü ya da yabancı ortaklı bir filonun yöneticisi muayeneden kalan aracı size getirdiğinde elinde Türkçe bir rapor olur. Raporda lastikle ilgili satırlar, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın 1 Haziran 2026'dan itibaren uygulanan kusurlar tablosundaki ifadelerle yazılır. Aşağıdaki karşılıklar resmi çeviri değil, tezgâhta derdinizi anlatmanız için.

Tabloda rakam yok. Profil derinliği satırı "sınır aşılmış" der, kaç mm olduğunu söylemez; yabancı müşteriye "the limit is 1.6 mm" derken bunun kış lastiği tebliğinde ve üretici kılavuzlarında geçen rakam olduğunu bilin. Ağır kusurlu araç muayeneden geçemez, hafif kusur ise raporda not olarak kalır. İngiliz ya da Alman müşteri kendi ülkesindeki muayeneye MOT ya da TÜV der; bizdeki karşılığı TÜVTÜRK istasyonundaki araç muayenesidir.

Yanlış eşdeğerler ve bölgesel kelimeler

Bead, boncuk değildir. Sözlük "boncuk" der ama lastikte bead topuktur, janta oturan tel demetli kenardır. Bead seat jantın topuk yuvasıdır.

Rim ile wheel aynı şey değil. Rim jant, wheel ise jant ve lastikten oluşan tekerlek. İthalatçı faturasında "wheel" yazıyorsa lastikli jant takımı da olabilir; satırı dikkatli okuyun.

Rot, aslında bir parça. Dükkânda "rot balans" dediğimiz iş, teknik adıyla ön düzen ayarıdır. Rot, direksiyonun rot başı ve rot kolundan gelir. Müşteriyle "rot" deyin, servis formuna "ön düzen ayarı" yazın.

Dubleks. Türkiye'de iç lastiksiz lastiğe dubleks denir. İngilizcede tubeless ya da TL. İngilizce "duplex" kelimesi lastikte bu anlamda kullanılmaz, yabancı tedarikçiye "duplex" yazarsanız anlamaz.

Lastik. Türkçede lastik hem tyre hem rubber demek. Kauçuk karışımından söz ederken İngilizcede compound, ham madde için rubber denir. Katalogda "rubber" ile "tyre" karışmasın.

Tire mı, tyre mı? İkisi de aynı. Amerikan İngilizcesi tire, İngiliz İngilizcesi tyre yazar. Asya'dan gelen faturalarda ikisini de görürsünüz.

Konuşma dilinde de farklar var. Kış lastiğine "kışlık lastik", yaz lastiğine "yazlık" diyen çok, aramalarda da ikisi yan yana geçer. Hız endeksine "hız kodu", yük endeksine "yük indeksi" diyen de çok. Hepsi aynı şey.

Bu terimleri sayfalarımızda nasıl kullandığımızı görmek için diş derinliği tablosuna, DOT kodu ve üretim tarihi sayfasına ve yük ve hız endeksi tablosuna bakın. DuroBay, lastikçilerin stok tutması ve yanak okuması için ücretsiz bir uygulama.